Jakie są główne czynniki wpływające na ceny towarów?
Data modyfikacji: 14.07.2025
Ponieważ rynki finansowe stają się coraz szerzej dostępne, wielu inwestorów zwraca się w stronę rynków towarowych w poszukiwaniu nowych możliwości. Należy jednak zauważyć, że rynki towarowe są często wysoce zmienne, co może znacząco wpływać na stosowane strategie handlowe.
Zrozumienie czynników wpływających na tę zmienność jest kluczową kwestią dla traderów pragnących skutecznie się poruszać po takich rynkach. W niniejszym artykule analizujemy główne czynniki wpływające na zmienność na rynku towarowym oraz ich znaczenie dla inwestorów.
TL;DR
- Podaż i popyt: Cena rośnie przy zwiększonym popycie lub zmniejszonej podaży; spada przy nadmiernej podaży lub zmniejszonym popycie.
- Przykład: Ceny ropy spadły w 2020 r. z powodu gwałtownego obniżenia popytu na benzynę podczas globalnych blokad.
- Zmiany kursów walut: Towary są wyceniane głównie w USD. Silny dolar zazwyczaj wywiera presję na spadek cen towarów.
- Przykład: Gdy USD się umacnia, ceny złota i ropy naftowej często spadają w ujęciu dolarowym.
- Sytuacja geopolityczna: Konflikty i sankcje w regionach produkujących surowce mogą prowadzić do zakłóceń w dostawach i powodować skoki cen.
- Przykład: Sankcje USA nałożone na Iran oraz wojna Rosji z Ukrainą znacząco wpłynęły na ceny ropy i zboża.
- Wzrost gospodarczy: Kondycja gospodarcza kraju wpływa zarówno na produkcję, jak i na konsumpcję towarów.
- Przykład: Upadek gospodarczy Wenezueli sparaliżował przemysł naftowy tego kraju, wpływając na globalną produkcję ropy naftowej.
- Siły przyrody: Zjawiska pogodowe wpływają na plony towarów rolnych oraz na zapotrzebowanie na energię.
- Przykład: Susza i mróz w Brazylii w 2021 roku spowodowały wzrost cen kawy i kukurydzy.
- Koszty transportu i magazynowania: Koszty związane z transportem i magazynowaniem towarów mogą wpływać na ogólną cenę.
- Przykład: Wykorzystywanie tankowców do magazynowania ropy w okresach zwiększonej podaży podniosło globalne stawki żeglugowe.
Podaż i popyt
Wraz ze zmianą podaży i popytu na towar, cena towaru również ulega zmianie. Podstawową zasadą jest to, że ceny towarów rosną wraz ze wzrostem popytu. Ceny wzrastają również w przypadku spadku ogólnej podaży lub zapasów towaru. Z drugiej strony, cena towaru spadnie, gdy popyt spadnie, a podaż wzrośnie.
Na przykład w 2020 roku, wraz z pojawieniem się pandemii koronawirusa, świat stanął w miejscu, a fala globalnych blokad zatrzymała ludzi w domach. Wraz z koniecznością pozostawania w domu popyt na benzynę spadł, co w efekcie spowodowało gwałtowny spadek cen ropy naftowej. 20 kwietnia 2020 r. cena WTI spadła do 18 USD za baryłkę.
Ruchy walutowe
Towary są zazwyczaj wyceniane w USD. Wraz ze wzrostem i spadkiem wartości dolara amerykańskiego mogą zmieniać się również ceny towarów. Na przykład, jeśli dolar amerykański gwałtownie wzrośnie w stosunku do koszyka głównych walut wyrażonego w towarach, może to spowodować spadek cen towarów, takich jak Ropa naftowa (CL), a także innych surowców energetycznych, metali szlachetnych oraz produktów rolnych.
Dlatego też, próbując zrozumieć szerszy rynek towarowy, należy również uważnie śledzić sytuację na rynku Forex. Rynki nie zawsze działają w sposób tak jednolity,
niemniej jednak takie czynniki zewnętrzne powinny być brane pod uwagę podczas handlu. Przykładowo, cena dolara amerykańskiego wpływa na ceny towarów takich jak złoto (XAU), ponieważ kruszec ten jest aktywem posiadającym wartość wewnętrzną, a jego wartość może spadać i wzrastać. Gdy dolar amerykański umacnia się w stosunku do innych walut, ceny złota wyrażone w dolarach mają tendencję do spadku. Ponadto mówi się, że ceny towarów i inflacja wpływają na siebie nawzajem.
Sytuacja geopolityczna
Niektóre towary są produkowane w regionach, w których panuje duża niepewność polityczna. Ropa naftowa wydobywana jest głównie w krajach Bliskiego Wschodu. Oznacza to, że na cenę ropy Brent i WTI duży wpływ mogą mieć napięcia występujące w tym regionie.
Przykłady:
- Kiedy Stany Zjednoczone nakładają sankcje gospodarcze na Iran, ceny ropy naftowej zazwyczaj rosną ze względu na przewidywane zmniejszenie podaży irańskiej ropy.
W maju 2025 roku, w obliczu zwiększonych napięć na Bliskim Wschodzie i konfliktu między Izraelem a Iranem, Departament Skarbu USA nałożył sankcje na ponad 20 firm powiązanych z siecią, która od dawna pośredniczyła w dostawach irańskiej ropy do Chin.
Sankcje te miały na celu zakłócenie źródeł dochodów Iranu, które służą finansowaniu programów rakiet balistycznych i dronów, wysiłków zmierzających do rozprzestrzeniania broni jądrowej oraz działalności grup wspierających, takich jak Huti. Stanowiły one część wznowionej kampanii „maksymalnej presji” administracji Trumpa, której celem jest ograniczenie eksportu ropy naftowej z Iranu do zera i zapobieżenie rozwojowi broni jądrowej.
W odpowiedzi na sankcje ceny ropy gwałtownie wzrosły. Cena ropy Brent wzrosła o ponad 6%, natomiast cena ropy WTI wzrosła o ponad 5%, odzwierciedlając zwiększone obawy rynku po eskalacji napięć i ataków w regionie.
- Innym wyraźnym tego przykładem jest wojna między Rosją a Ukrainą, która rozpoczęła się w lutym 2022 roku.
Wojna ta wstrząsnęła rynkiem towarowym i według prognoz rynku towarowego Banku Światowego spowodowała poważne zakłócenia w produkcji towarów, zwłaszcza tych eksportowanych z Rosji i Ukrainy. Rosja jest uważana za jednego z największych eksporterów węgla, ropy naftowej, gazu ziemnego, pszenicy i aluminium.
W rezultacie napięcia geopolityczne spowodowały fizyczne zniszczenie produkcji towarowej na terytorium byłego Związku Radzieckiego oraz zakłócenia w handlu towarami i ich eksporcie z powodu sankcji nałożonych na Rosję.
Wzrost gospodarczy
Dobrobyt kraju może również wpływać na cenę towaru. Wynika to z faktu, że dobrobyt gospodarczy danego kraju determinuje siłę nabywczą jego populacji. Efekt ten jest bardziej widoczny, jeśli dany kraj jest głównym producentem lub głównym użytkownikiem towarów.
Dobrym przykładem jest tutaj Wenezuela. Mimo że jest to kraj o dużym wydobyciu ropy naftowej, rząd zniszczył krajowy przemysł naftowy z powodu braku inwestycji, korupcji oraz niedoborów gotówki. To z kolei sparaliżowało gospodarkę i spowodowało hiperinflację. Co więcej, sankcje gospodarcze nałożone na Wenezuelę jeszcze bardziej ograniczyły produkcję ropy naftowej, eksport i przychody w tym kraju.
Siły przyrody
Siły natury również odgrywają decydującą rolę w określaniu cen towarów, zwłaszcza w sektorze rolnym.
Sprzyjająca pogoda może skutkować obfitymi zbiorami, prowadząc do nadmiernej podaży danego towaru. Z kolei niekorzystne warunki pogodowe mogą doprowadzić do zniszczenia zbiorów, co może skutkować niedoborem podaży danego towaru na rynku.
Niesprzyjająca pogoda może również wpłynąć na cenę oleju opałowego oraz gazu ziemnego. Fala mrozów może zwiększyć popyt na produkty energetyczne, powodując wzrost cen.
Na przykład w kwietniu 2021 roku Brazylia, jeden z największych krajów produkujących kawę i kukurydzę, doświadczyła fali suszy, po której nastąpiły mrozy. Te niekorzystne warunki pogodowe spowodowały wzrost cen kawy i kukurydzy.
Koszty transportu i magazynowania
Choć koszty transportu zazwyczaj nie są głównym czynnikiem, mogą one również wpływać na ceny towarów. Przykładowo, w okresach nadpodaży ropy naftowej tankowce czasami pełnią również funkcję magazynów. Efektem tego działania jest wyeliminowanie tankowców z rynku transportowego, co skutkuje wyższymi stawkami za transport morski.
Podsumowanie
Jak pokazano powyżej, na ceny towarów wpływa wiele czynników. Niektóre z nich, takie jak polityka rządu, są przewidywalne, podczas gdy inne, takie jak siły przyrody, są niemożliwe do przewidzenia. Ważne jest, aby zapoznać się ze wszystkimi istotnymi czynnikami, takimi jak te wymienione powyżej, aby lepiej przygotować się do handlu na rynku towarowym. Handel towarami wiąże się z wysokim ryzykiem, dlatego ważne jest, aby stosować strategie zarządzania ryzykiem i wybrać wiarygodnego, uznanego dostawcę, takiego jak np. Plus500, który działa profesjonalnie i zgodnie surowymi wytycznymi regulacyjnymi. Dostawcy tacy jak Plus500 oferują handel towarami na platformie internetowej w formie kontraktów na różnice kursowe (CFD).
*Wyniki osiągnięte w przeszłości nie odzwierciedlają przyszłych wyników
*Niniejszy artykuł zawiera ogólne informacje, które nie uwzględniają osobistej sytuacji użytkownika.
Pytania i odpowiedzi
Towary będące przedmiotem powszechnego obrotu obejmują ropę naftową, złoto, srebro, gaz ziemny, pszenicę, kukurydzę i kawę.
Ceny te są bardzo wrażliwe na zmiany podaży i popytu, napięcia geopolityczne, wahania kursów walut oraz czynniki środowiskowe.
Ponieważ większość towarów jest wyceniana w USD, silniejszy dolar sprawia, że stają się one droższe dla nabywców spoza USA, co często prowadzi do zmniejszenia popytu i obniżenia cen.
Niekoniecznie. Choć często powodują one krótkoterminowe skoki cen ze względu na obawy dotyczące podaży, mogą również stwarzać okazje handlowe dla świadomych traderów.
Poznaj zagadnienia dotyczące surowców
Uzyskaj więcej od Plus500
Poszerz swoją wiedzę
Poznaj spostrzeżenia dzięki pouczającym filmom, artykułom i przewodnikom znajdującym się w naszej kompleksowej Akademii handlowej.
Zapoznaj się z +Insights
Odkryj, co zyskuje na popularności w Plus500 i poza platformą.
Przygotuj się na handel
Nasz kalendarz ekonomiczny pomoże Ci odkryć wydarzenia na rynku globalnym.